του Joel Schumacher 
(κριτική: Δημήτρης Μπάμπας) 
b_505X0_505X0_16777215_00_images_2526_8mm.jpeg

Η ταινία 8mm (ε.τ. 8 χιλιοστά) είναι μια καλή ευκαιρία για αντιληφθεί ο θεατής την λογική ενός συστήματος παραγωγής -του χολιγουντιανού συγκεκριμένα. Φιλόδοξη ως απόπειρα, φανερώνει μέσα από την αποτυχία της τις στρατηγικές των παραγωγών του Χόλιγουντ. Με στόχο η ταινία να γίνει μια ακόμα εμπορική επιτυχία, η παραγωγή συνάπτει μια σειρά από δάνεια: δανείζεται από άλλες ταινίες το μοτίβο, το στυλ ή ακόμα και το θέμα. Μόνο που στο τέλος ξεχνά να πληρώσει τους τόκους του δανείου...
Πίσω από την ταινία 8mm (1999), ο θεατής εύκολα μπορεί να διακρίνει τα ίχνη μιας παλιότερης ταινίας, η οποία μάλλον έδωσε το έναυσμα στους παραγωγούς να επιχειρήσουν το γύρισμα της. Είναι η ταινία Se7en (1995) που ρίχνει την σκιά της σ' όλες τις εικόνες της, που στοιχειώνει την σκηνοθεσία της ταινίας. Με την ταινία 8mm δεν μόνο μοιράζονται τον ίδιο σεναριογράφο -τον Andrew Kevin Walker -, αλλά και το ίδιο θέμα.
Είναι η κάθοδος στον βασίλειο του Κακού, είναι η περιπλάνηση στις σκοτεινές και άγριες όψεις των δυτικών κοινωνιών, είναι η σταδιακή υπονόμευση της ηθικής του κεντρικού ήρωα, είναι τέλος η διαφθορά του από τις δυνάμεις του Κακού, που αποτελεί τον κοινό θεματικό πυρήνα των δύο ταινιών.
Βέβαια το σενάριο της ταινίας φαίνεται ότι αποτελεί μια εξέλιξη για τον σεναριογράφο της -εκτός φυσικά από την πρόσθεση μιας μονάδας στον τίτλο (από 7 περνάμε στο 8). Αν στο Se7en είχαμε την βίαιη και τελικά αναγκαστική προσχώρηση του ήρωα στο στρατόπεδο του Κακού (διαπράττει στο τέλος ένα φόνο εκδίκησης), αντίθετα σ' αυτήν την ταινία ο κεντρικός χαρακτήρας φαίνεται να διασχίζει την σκοτεινή επικράτεια του Κακού και να επιστρέφει ασφαλής (;) αλλά τραυματισμένος στην οικογενειακή εστία. Όμως αυτές οι αλλαγές δεν είναι καθαρό αν αποτελούν προθέσεις του σεναριογράφου. Μπορεί απλώς να είναι απόπειρες της παραγωγής για να στρογγυλέψει τις αιχμές τους θέματος, και να δώσει στην ταινία μια ευτυχή (;) κατάληξη.
Οι ανομολόγητες προθέσεις της παραγωγής για μια ταινία ταυτόχρονα εμπορική και "καλλιτεχνική", γίνονται φανερές από τον τρόπο που συγκροτήθηκε η ομάδα παραγωγής της ταινίας. Πέρα από τον σεναριογράφο που κουβαλά τις μνήμες από το Seven, στην σκηνοθεσία έχουμε τον Joel Schumacher με την προηγούμενη θητεία του στο Falling Down: εδώ ο σκηνοθέτης καλείται να μεταφέρει τον κεντρικό πυρήνα του Falling Down -την ψυχική και συναισθηματική κατάρρευση ενός καθημερινού ανθρώπου και την μετατροπή του σε μια βίαιη μηχανή- στην νέα ταινία. Για την μουσική επιλέχθηκε ο Mychael Danna με προφανή και ανομολόγητη σκοπιμότητα την αναφορά στην ταινία Exotica του Atom Egoyan -μια ταινία που διαδραματίζεται στον χώρο ενός στριπτιζάδικου και έχει στο κέντρο της κάποιες από τις σκοτεινές όψεις της σεξουαλικής ζωής. Τέλος η παρουσία του Nicholas Cage στον κεντρικό ρόλο δεν μπορεί παρά να φέρει στην μνήμη του θεατή την ταινία Leaving Las Vegas -μια ταινία που περιγράφει την πορεία του ήρωα της προς ένα πνευματικό και σωματικό θάνατο. Είναι ακριβώς αυτά τα στοιχεία από τις ταινίες που μόλις αναφέρθηκαν, που φαίνεται ότι ζηλόφθονα θέλησαν να εντάξουν οι παραγωγοί στην ταινία 8mm.
Όμως αυτό που γίνεται φανερό από τον τρόπο που οι παραγωγοί συγκρότησαν την ομάδα παραγωγής είναι ο απλός συλλογισμός που επικράτησε: αφού το έκαναν μια φορά μπορούν να το ξανακάνουν. Σύμφωνα μ' αυτήν την λογική των παραγωγών, η παρουσία όλων αυτών των προσώπων στην ταινία μεταφέρει κάτι από την γοητεία (και την επιτυχία) των ταινιών στις όποιες προηγουμένως συμμετείχαν.
Έτσι όμως δεν αντιμετωπίζουν την νέα ταινία ως ένα αυτοτελές και ανεξάρτητο έργο, αλλά ως ένα συμπίλημα, μια άτεχνη συγκόλληση στοιχείων (εμπορικών ή μη) από άλλες επιτυχημένες ταινίες. Σ' αυτό το μοντέλο παραγωγής ο σεναριογράφος, ο σκηνοθέτης, ο ηθοποιός ή μουσικός δεν αντιμετωπίζονται ως πραγματικοί δημιουργοί, αλλά απλώς ως καλοί τεχνίτες που επαναλαμβάνουν και αναπαράγουν με ευκολία προηγούμενα έργα τους. Εδώ έγκειται και η αποτυχία της ταινίας, στην απουσία δηλαδή ενός πραγματικού δημιουργού ο οποίος θα ήταν διατεθειμένος να μεταφέρει στους ώμους του την ταινία: Να κατέβει δηλαδή στην κόλαση και να κινηματογραφήσει τις πιο άγριες όψεις της. (Κάτι που έκαναν με επιτυχία στο παρελθόν δύο μάλλον άγνωστοι στην Ελλάδα σκηνοθέτες: οι Abel Ferrara και Paul Schrader στο Hard core).
Αποτελεί έτσι η ταινία 8mm ένα ιδιόμορφο sequel -περισσότερο του Seven και λιγότερο όλων των άλλων-, μια απόπειρα να εξαργυρωθεί η καλλιτεχνική επιτυχία των ταινιών που αναφέρθηκαν, ένας ανήθικος τρόπος να αντληθούν οικονομικά οφέλη από προηγούμενες ταινίες.

Ημερομηνία δημοσίευσης: 5/8/1999