(A whole person almost)
του Ευθύμη Kosemund-Σανίδη
 (κριτική: Ζωή- Μυρτώ Ρηγοπούλου)
b_505X0_505X0_16777215_00_images_2526_enas-olokliros.jpeg

Ο Ηλίας δεν είχε ξαναδεί τον γιατρό πατέρα του απ’ όταν εκείνος εγκατέλειψε την οικογένεια, πηγαίνει, όμως, στο νησί του τώρα που πέθανε, όχι για την κηδεία, αλλά ελπίζοντας ότι με την κληρονομιά θα ξεχρεώσει. Όλα εκεί δείχνουν να καθυστερούν ή να είναι σ’ αδράνεια, η κληρονομιά μοιάζει ψίχουλα, ανεξήγητες διακοπές ρεύματος συμβαίνουν κι ασθένειες κι ο ίδιος έχει μια αδυναμία στο χέρι που επιδεινώνεται και επεκτείνεται και στα πόδια. Η Καρίνα, τελευταία σύντροφος του πατέρα του και ιδιοκτήτρια των ενοικιαζόμενων δωματίων που μένει δείχνει να θέλει να τον βοηθήσει. Η υπάλληλός της Καλλιόπη έχει κι αυτή κάποιες ανεξήγητες λιποθυμίες και συχνά ανοίγει η μύτη της. Φροντίζει τον Ηλία όταν χειροτερεύει και συνδέονται ερωτικά. Μαζί μοιάζουν μ’ έναν ολόκληρο άνθρωπο. Σχεδόν. 
Πειραματικό σινεμά που δεν γίνεται ευκολοθέατο, παρά επιζητά συνεχώς την προσοχή του θεατή του, παίζοντας μαζί του σ’ επίπεδα δράσης και νοήματος, το Ένας ολόκληρος άνθρωπος σχεδόν (A whole person almost), πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του Ευθύμη Kosemund-Σανίδη εξηγεί τον εαυτό της κρυπτικά κι εκφράζεται κυρίως μέσα απ’ το κυριολεκτικό του σωματικού όπως τις συγκρούσεις/πτώσεις/ενώσεις/διαμάχες/ασθένειες/αγγίγματα σωμάτων, χεριών και άκρων. Η έντονη σωματικότητα είναι το κύριο χαρακτηριστικό της ταινίας αυτής, αλλά και το αφηγηματικό όχημά της, πολύ περισσότερο απ’ την πλοκή, που για να κατανοηθεί στην ουσία της απαιτεί τη λογική του συνειρμού – για τη σύνδεση πρέπει κανείς ν’ απευθυνθεί και στο ασυνείδητό του.  Το χιούμορ και το κωμικό στοιχείο καταλαμβάνουν συχνά τη σκηνή μ’ εξίσου έντονη σωματικότητα και με μερικά απ’ τα γκανγκ να θυμίζουν οπτική βωβού. Το ίδιο συμβαίνει και με τον έρωτα και το ρομαντισμό που μοιάζει να προτείνεται σαν λύση εδώ και θέλει να είναι ολοκληρωτικός και γι’ αυτό ενίοτε κι ενοχλητικός όταν πρέπει να δεχθεί κανείς τα πάντα στον άλλον από τόσο νωρίς, ακόμα και το αίμα του, όταν του μουσκεύει τη μύτη. 
Οι δευτερεύοντες χαρακτήρες είναι αυτοί που επικοινωνούν στο θεατή περισσότερο το χώρο τους, αφού η ταινία μιλάει και για την κοινότητα, σαν ένα σχόλιο πολιτικό και κοινωνικό μαζί, αλλά αρκετά δυσδιάκριτο ως προς τις ακριβείς του διαστάσεις.  Κι όμως, στο νησί αυτό, όλα μοιάζουν να έχουν ξεχαρβαλωθεί, απ’ όταν πέθανε ο γιατρός -πατέρας για όλους εκτός απ’ το δικό του παιδί- τα κτίρια δεν μπορούν να λειτουργήσουν, αλλά ούτε και τα σώματα, χέρια αχρηστεύονται και μύτες ανοίγουν. Κανείς δεν μπορεί να σταθεί πια στα πόδια του, στην μεταφορά ή στην κυριολεξία ή μένει αδρανής, μια και μπορεί η αγρύπνια να έγινε, αλλά το πένθος από εδώ λείπει – όπως οι λίρες που τις έκλεψε ο Ηλίας. Κι ενώ η ταινία συγκροτείται γύρω από το θάνατο και το φόβο του -αφού εκεί παραπέμπουν κι οι αρρώστιες κι οι βλάβες οι ανεξήγητες, αλλά κι η συνεχιζόμενη απειλή προς το γιό-, μοιάζει μ’ αυτή την εμμονή στον έρωτα και το σωματικό, σαν να προσπαθεί ταυτόχρονα να τον ξεχάσει και ν’ αμύνεται ενάντια στην ίδια την θλίψη και το πένθος της -αφήνοντας μόνο την Καρίνα να τα εκφράσει.
Ο σκηνοθέτης εδώ ζητά απ’ το θεατή να βρει μαζί του το δρόμο προχωρώντας, όπως μοιάζει να έχει κάνει κι ο ίδιος, αναπτύσσοντας αυτά που ήθελε να πει γύρω απ’ την ιδέα του τίτλου Μαζί κάνουμε έναν ολόκληρο άνθρωπο Σχεδόν, αλλά και τη ρήση του Λέοναρντ Κοέν για το φως που βρίσκει χώρο να μπει μέσα μας ακριβώς επειδή είμαστε σπασμένοι. Όλοι. 
Παρά την πολύ ενδιαφέρουσα απόδοση του εικαστικού -και μερικά εξαιρετικά πλάνα της φύσης, των πρωταγωνιστών ή χρωμάτων που παρεμβάλλονται τεχνητά- το πιο δεξιοτεχνικό κομμάτι της ταινίας μοιάζει να είναι το ηχητικό, οι φυσικοί ήχοι ως υπόκρουση κι η μουσική που εμφανίζεται για λίγο και ξαφνικά επεξηγώντας τι βλέπουμε πολύ καλύτερα κι απ’ τη δράση.
Στο τέλος μένει βεβαίως το ερώτημα αν αυτός ο έρωτας που κάνει τον άνθρωπο σχεδόν ολόκληρο εκπορεύεται απ’ τα συναισθήματα ή είναι προϊόν αδυναμίας. Κι αν όταν ο καθένας μας σταθεί πάλι στα πόδια του θα υπάρχει ακόμα το μαζί. Ή αν τότε καταλήγουμε χώρια. 

Karlovy Vary 2026