της Isabelle Tollenaere
(κριτική: Ζωή- Μυρτώ Ρηγοπούλου) 
b_505X0_505X0_16777215_00_images_2526_paris-paris.jpeg

Από ένα Παρίσι που δεν το θέλει πια σ’ ένα άλλο που δεν τον δέχεται εκείνο ακόμα, ο Ι-Εν από την Κίνα, με χιούμορ, καλή διάθεση και μνήμη που δεν ξεχνά, προσπαθεί να φτιάξει πάλι τη ζωή του. Μαθαίνει γαλλικά σε μια τάξη που δεν κάνει διαχωρισμούς και μοιράζεται το διαμέρισμα –κατάληψή του με τον Τζούνιορ από το Κονγκό και τον Χαμζάχ από την Παλαιστίνη. Οι τρεις τους λένε ιστορίες, αστεία και τις σκέψεις τους, μιλάν για το μέλλον και το παρελθόν, νοιώθουν ασφάλεια κι ηρεμία στο «σπίτι». Όμως ο Τζούνιορ άκουσε κάπου πώς το εγκαταλελειμμένο συγκρότημα κατοικιών που το διαμέρισμά τους βρίσκεται πουλήθηκε και θα κατεδαφιστεί. Το «σπίτι» τους ξαφνικά κινδυνεύει.
Πόσο απ’ τον εαυτό μας υπάρχει στο σπίτι μας; Και γινόμαστε άραγε άλλοι όταν το αφήνουμε ή μας αφήνει αυτό; Κι αν έχει αλλάξει εκείνο τόσο που να μας φαίνεται ξένο πια, είναι άραγε λάθος της μνήμης μας να μην το θυμόμαστε άλλο;  Με φρέσκια, ανθρωποκεντρική ματιά, αρχιτεκτονική οπτική κι ευαισθησία που κάνει το εικαστικό αφήγηση δίνοντας υπόσταση στα κτίρια και τα αντικείμενα χτίζει το Paris, Paris η Isabelle Tollenaere. Με διαφορετικά αφηγηματικά υλικά που μοιάζουν παράταιρα επιφανειακά, αλλά συνταιριάζουν μεταξύ τους εξαιρετικά, όπως κι οι τρεις συγκάτοικοι στο σπίτι. Πρωτότυπα, ποιητικά, ακόμα και χορευτικά ενίοτε (από τις καλύτερες σκηνές του έργου ο Ι-Εν που χορεύει) κι εντελώς ευκολοθέατα με χιούμορ, καλοσύνη κι αλληλεγγύη που δεν διαφημίζεται αλλά βγάζει μεγάλη γλύκα, η σκηνοθέτρια φτιάχνει έναν κόσμο – από ιστορίες, αναμνήσεις, εκτός κι εντός κάδρου αφηγήσεις, εικόνες, κτίρια, τοπία. Πρόσωπα που κοιτάνε το φακό και μαθαίνουν γαλλικά ή λένε ποιήματα ή συνομιλούν λέγοντας αλήθειες, ή παίζοντας ρόλους, ή μιλώντας για τα παλιά, το τώρα ή το μετά ή κάνοντας αστεία, φτιάχνουν μια πραγματικότητα απόλυτα διαυγή και ταυτόχρονα φευγαλέα – κάπως όπως κι ο ίδιος ο Ι-Εν. Και παρ’ ότι εκφράζει τον καθένα προσωπικά, μιλάει μαζί και για κάτι το συλλογικό – για μια διαδικασία που μας αγγίζει όλους. 
Το ανέκφραστο των αστείων, η παντελής έλλειψη μιζέριας στις φιγούρες των πρωταγωνιστών κι αυτή η αίσθηση στιγμιαίας ακινησίας -σαν μια επιβολή του ανθρώπου πάνω στο χρόνο- δεν μπορούν παρά να θυμίζουν Άκι Καουρισμάκι και τους δυνατούς, αξιοπρεπείς του ήρωες, που στέκουν υπεράνω κάθε κακουχίας. Το αστείο του για τα αδέλφια από διαφορετικές φυλές θα το ξαναβρούμε εδώ -διόλου τυχαία μάλλον- μια κι αυτός ο κόσμος αλληλεγγύης και νοιαξίματος που φτιάχνει η Tollenaere εδώ δείχνει να οφείλει αρκετά και στον σπουδαίο Άκι.  
Με άλλα λόγια, ταινία απ’ αυτές που χαίρεται να ανακαλύπτει κανείς στα Φεστιβάλ κι εύχεται να τις ξαναβρεί στη διανομή. Για να μπορέσει να τις δει και το κοινό που αγαπά αυτού του είδους το χειροποίητο ανθρωποκεντρικό σινεμά, που ευφάνταστα γίνεται κι αλληγορία πολιτική, για την έννοια του ξένου, του οικείου, του εαυτού και του σπιτιού, αλλά και για τη μνήμη που δεν μπορεί άλλο να στενοχωριέται.  Και που ενώνει τα στενάχωρα και τα πικρά με τη χαρά τόσο γλυκά που ο θεατής δεν μπορεί παρά να χαμογελάσει. Κι αν η Tollenaere δεν έχει τη χάρη του μεγάλου Φινλανδού να χαρίζει θαύματα στον ήρωα μπορεί όμως να τον εξαφανίζει -προσωρινά! Μέχρι να του βρει έναν τόπο που να τον χωράει. 

Karlovy Vary 2026