του Φιλ Ιερόπουλου
(κριτική: Ζωή- Μυρτώ Ρηγοπούλου)

To 1873 ο Αρθούρος Ρεμπώ γράφει το αριστουργηματικό, αυτό-εξομολογητικό ποιητικό πεζό «Μια εποχή στην κόλαση», που διαπερνά τα όρια του είδους στη λογοτεχνία, προαναγγέλλοντας κατ’ ουσία το λογοτεχνικό μοντερνισμό. Μόλις δύο χρόνια πριν, η παρισινή κομούνα είχε πέσει κι οι πρωτεργάτες της είχαν θανατωθεί, ή όπως η αναρχική Λουίζ Μισέλ σταλεί εξορία. Ενάμιση αιώνα μετά, σε μια κινηματογραφική αχρονία αλληλοσυνδεόμενων επεισοδίων αποσπασματικής δομής που εμπνέονται απ’ το εμβληματικό αυτό έργο κι ακολουθούν τη σειρά των κεφαλαίων του, ο Ρεμπώ συναντά τη Μισέλ, αλλά κι άλλους επαναστάτες.  Μαζί θα μιλήσουν για πολλά, όπως για τις επαναστάσεις που απέτυχαν, για τις κοινωνικές ουτοπίες που ελπίζουν, για την κοινωνική αλλαγή ως ζητούμενο, αλλά και για το queer κίνημα που ίσως και να αυτοπαγιδεύεται όσο κανονικοποιείται…
Πειραματικό σινέ-δοκίμιο, καλειδοσκοπική, φουτουριστική, ψυχεδελική κι έντονη, που αγαπά τις αποχρώσεις του πορτοκαλί και του καφέ, αλλά γίνεται κι ασπρόμαυρη όταν θυμάται, η Uchronia του Φιλ Ιερόπουλου σε σενάριο Φοίβου Δούσου (συχνά συνυπογράφουν μαζί κι ως ΦΥΤΑ/FYTA) είναι μια φαντασμαγορική εμπειρία θέασης κι ένα μεγαλόπνοο πολιτικό/κοινωνικό/καλλιτεχνικό μανιφέστο queer αισθητικής και οπτικής, που θέτει όμως προς όλους τα ερωτήματα κι εκτός από περίτεχνη κατασκευή έχει και μεγάλη ουσία και Λόγο. Η avant-garde/ αναρχική/ αποδομημένη φόρμα της, την κάνει δυσπρόσιτη στο ευρύ κοινό, είναι, όμως, βέβαιο ότι υπάρχει κοινό που θα την χαρεί ιδιαίτερα και θα την εκτιμήσει. Αρκεί να την βιώσει ως μια συνολική οπτικοακουστική εμπειρία που διαθέτει κι εξαιρετική μουσική, ενδιαφέρον αρχειακό υλικό και πολύ χιούμορ και να μην αναλωθεί προσπαθώντας να συγκρατεί και να κατανοεί συνεχώς όλες αυτές τις πολυσχιδείς και πολυποίκιλες αναφορές και τα νοήματα που θα βρίσκει μπροστά του σε κάθε πλάνο. 
Όλη της η δόμηση ακολουθεί την πολύ προσφιλή στο queer και φεμινιστικό πειραματικό σινεμά λογική του κολάζ που ο Ιερόπουλος συνυφαίνει με συμμετρία, μεγάλο έλεγχο και μέτρο προχωρώντας το πολύ περισσότερο απ’ ότι στο Avant-drag! έτσι όπως σπάζει/ αποδομεί την αφήγηση σε περισσότερα πρόσωπα, θέματα και γλώσσες, δημιουργώντας ξανά μοτίβα και επαναλήψεις που κάνουν πιο εύκολη τη θέαση και δυναμώνουν τα νοήματα και πλέκοντας όλα τα νήματα/υλικά γύρω απ’ το Ρεμπώ (τον οποίο πολύ αέρινα, σχεδόν αλαφροΐσκιωτα ερμηνεύει ο Kristof) και τα κείμενα της Εποχής στην Κόλαση ως βασικά σημεία αναφοράς του. Κάθε χαρακτήρας εδώ διαθέτει τη δική του αισθητική και στιλ κι ο θεατής είναι μάλλον βέβαιο πώς θα νοιώσει την ανάγκη να μάθει κάτι παραπάνω για το τι είπαν και πρέσβευαν άνθρωποι όπως οι Έμα Γκόλντμαν, Μάρσα Τζόνσον, Ντέιβιντ Βοϊνάροβιτς, Γκι Οκενγκέμ, Αντόνιο Γράμσι, Σούζαν Σόνταγκ, Τεοντόρ Αντόρνο και βέβαια ο ίδιος ο Ρεμπώ κι η Μισέλ.  Η ποιητικότητα προχωρά χέρι-χέρι με τον πειραματισμό στην Uchronia και παρ’ ότι οι Λιονέλ Σουκάζ και Γκι Οκενγκέμ μοιάζουν οι αναγνωρισμένοι μέντορες εδώ, η ταινία οφείλει την ύπαρξή της και στον Τζίγκα Βερτόφ μια και στα χνάρια της επανάστασης του Ανθρώπου με την κινηματογραφική μηχανή, οι δημιουργοί της όπως κι άλλοι πολλοί είναι που προχωράνε τώρα.
 Οι τελευταίες σκηνές με τις ερωταπαντήσεις για το μήλο του Τούρινγκ θα λειτουργήσουν -πολύ σοφά- αποσυμπεστικά για το θεατή η οπτική ένταση, όμως, που θα του έχει προκληθεί θα παραμείνει μεγάλη, αντίστοιχη σχεδόν μ’ αυτή που προκαλούν ταινίες σαν τα Βιβλία του Πρόσπερο του Γκρίναγουει γεννώντας και κινδύνους παρόμοιους. Να θαυμάσει κανείς δηλαδή τη δεξιοτεχνία του σκηνοθέτη πολύ, αλλά να νοιώσει απόμακρος συναισθηματικά απ’ την ταινία. Τίθεται ως ερώτημα προς απάντηση έτσι -όπως τίθεται συχνά και για όσους μιλάν για κοινωνική αλλαγή- αν ο Ιερόπουλος θα προτιμήσει να φύγει ακόμα πιο μπροστά χωρίς να το συνυπολογίσει αυτό ή αν -χωρίς ν’ απαρνηθεί την πρωτοποριακή του πλευρά- δομήσει στο μέλλον έτσι τις αφηγήσεις του ώστε το κοινό να μπορεί ευκολότερα να τις προσλάβει και να ακολουθήσει.   

Forum Expanded/ Berlinale 2026